EPDM Gasket bị rò rỉ? Nguyên nhân, cách xử lý và cách chọn gioăng EPDM đúng

EPDM gasket hay gioăng EPDM là loại gioăng cao su thường dùng để làm kín trong hệ thống nước, nước nóng, nước thải, HVAC, cấp thoát nước, thiết bị ngoài trời, mặt bích, van, bơm và bồn chứa. EPDM có ưu điểm nổi bật là chịu nước tốt, chịu thời tiết tốt, kháng ozone tốt và giữ độ đàn hồi ổn định trong nhiều môi trường làm việc thông dụng.

Tuy nhiên, EPDM không phải vật liệu dùng được cho mọi hệ thống. Trong thực tế bảo trì, nhiều trường hợp gioăng EPDM bị rò rỉ, bị phồng, bị mềm, bị chai cứng hoặc nhanh hư là do chọn sai môi chất, sai độ dày, lắp lệch mặt bích hoặc siết bulong không đều. Bài viết này của Sealtech Vietnam giải thích theo cách dễ hiểu, thực tế, giúp kỹ thuật viên và bộ phận mua hàng chọn đúng gioăng EPDM ngay từ đầu.

EPDM Gasket là gì?

EPDM gasket là gioăng làm kín được sản xuất từ cao su EPDM. Đây là loại cao su tổng hợp có khả năng chịu nước, hơi ẩm, thời tiết, tia UV, ozone và môi trường ngoài trời tốt. Gioăng EPDM thường được cắt từ tấm cao su EPDM thành dạng vòng, dạng full face có lỗ bulong, dạng chữ nhật, dạng oval hoặc gia công theo bản vẽ riêng.

Khi lắp giữa hai mặt bích, gioăng EPDM bị nén lại để bù kín các khe hở nhỏ trên bề mặt. Nhờ độ đàn hồi của cao su, gioăng giúp hạn chế nước, khí hoặc môi chất phù hợp rò rỉ ra ngoài.

EPDM Gasket thường dùng cho môi trường nào?

EPDM phù hợp nhất với các hệ thống liên quan đến nước và môi trường ngoài trời. Nếu dùng đúng chỗ, gioăng EPDM có tuổi thọ tốt và ít gặp lỗi.

• Nước sạch: đường ống cấp nước, bơm nước, van nước, mặt bích nước.
• Nước nóng: hệ thống nước nóng trong giới hạn nhiệt độ phù hợp của vật liệu.
• Nước thải: hệ thống xử lý nước, bể chứa, đường ống công nghiệp.
• HVAC: hệ thống điều hòa, làm mát, chiller, cooling tower.
• Ngoài trời: vị trí có nắng, mưa, ozone, thời tiết thay đổi.
• Một số hóa chất nhẹ: cần kiểm tra tương thích trước khi dùng.

EPDM không nên dùng cho môi trường nào?

Lỗi lớn nhất khi dùng EPDM là đem lắp vào hệ thống có dầu. EPDM thường không phù hợp với dầu khoáng, mỡ dầu, nhiên liệu, xăng, diesel và nhiều loại hydrocarbon. Nếu dùng sai, gioăng có thể bị phồng, mềm, nhão, mất đàn hồi và rò rỉ rất nhanh.

• Không nên dùng EPDM cho dầu thủy lực, dầu máy, dầu bôi trơn.
• Không nên dùng EPDM cho xăng, diesel, nhiên liệu và dung môi dầu.
• Không nên dùng EPDM cho môi trường có hóa chất mạnh nếu chưa kiểm tra tương thích.
• Không nên dùng EPDM cho hơi nóng hoặc nhiệt độ vượt giới hạn vật liệu.

Với môi trường dầu, nên cân nhắc Rubber gasket vật liệu NBR hoặc Viton gasket / FKM. Với hóa chất mạnh, có thể tham khảo PTFE gasket.

7 lỗi thường gặp khiến EPDM Gasket bị rò rỉ hoặc nhanh hư

1. Dùng EPDM cho dầu làm gioăng bị phồng

Đây là lỗi gặp rất nhiều ngoài công trường. Ban đầu gioăng lắp vào có thể kín, nhưng sau một thời gian tiếp xúc dầu, gioăng EPDM bắt đầu phồng lên, mềm ra hoặc biến dạng. Khi đó mặt bích mất lực nén ổn định và xuất hiện rò rỉ.

Cách xử lý: nếu hệ thống có dầu, mỡ, dầu thủy lực, dầu bôi trơn hoặc nhiên liệu, không nên chọn EPDM. Nên chuyển sang NBR, FKM/Viton hoặc vật liệu khác phù hợp với dầu.

2. Gioăng EPDM bị rò do siết bulong không đều

Gioăng cao su cần lực nén đều. Nếu siết bulong một bên quá chặt, bên còn lại chưa đủ lực, gioăng sẽ bị ép lệch. Khi chạy áp, nước hoặc khí có thể rò tại vùng bị thiếu lực nén.

Cách xử lý: siết bulong theo thứ tự chéo. Không siết chặt một lần ngay từ đầu. Nên siết nhẹ để định vị, sau đó tăng lực dần qua nhiều vòng.

3. Gioăng quá mỏng không bù được mặt bích xấu

Mặt bích cũ thường có vết xước, rỗ hoặc cong nhẹ. Nếu dùng gioăng EPDM quá mỏng, gioăng không đủ khả năng bù kín các khe hở nhỏ, dẫn đến rò rỉ dù đã siết bulong.

Cách xử lý: kiểm tra bề mặt mặt bích trước khi lắp. Với mặt bích cũ, có thể cần chọn độ dày phù hợp hơn, nhưng không nên tự ý chọn quá dày nếu hệ thống có áp suất.

4. Gioăng quá dày bị ép lòi ra ngoài

Nhiều người nghĩ gioăng càng dày càng kín, nhưng không phải lúc nào cũng đúng. Gioăng quá dày có thể bị phình mép, trượt ra ngoài hoặc biến dạng khi siết bulong. Với áp suất cao hơn, gioăng có thể bị thổi hoặc bị cắt mép.

Cách xử lý: chọn độ dày theo mặt bích, áp suất và vật liệu. Các độ dày thông dụng thường gặp là 1.5mm, 2mm, 3mm, 5mm, nhưng cần kiểm tra theo vị trí lắp thực tế.

5. Bề mặt mặt bích còn dính gioăng cũ

Nếu mặt bích chưa được vệ sinh sạch, phần gioăng cũ, keo cũ, rỉ sét hoặc cặn bẩn còn bám lại sẽ làm bề mặt không phẳng. Khi lắp gioăng EPDM mới, lực nén không đều và có thể bị rò ngay sau khi thử áp.

Cách xử lý: cạo sạch gioăng cũ, lau sạch dầu mỡ và kiểm tra lại mặt bích trước khi lắp gioăng mới. Không nên đặt gioăng mới lên bề mặt còn bẩn.

6. Gioăng EPDM bị chai cứng do nhiệt độ vượt giới hạn

EPDM chịu nước nóng tốt trong nhiều ứng dụng, nhưng nếu nhiệt độ quá cao hoặc có chu kỳ nóng lạnh liên tục, gioăng có thể bị cứng, nứt hoặc mất đàn hồi. Khi gioăng không còn đàn hồi, mặt bích dễ bị xì.

Cách xử lý: kiểm tra nhiệt độ làm việc liên tục và nhiệt độ cao nhất. Nếu hệ thống có hơi nóng, dầu nóng hoặc nhiệt độ cao, nên cân nhắc vật liệu chịu nhiệt hơn như Expanded Graphite Gasket hoặc Spiral Wound Gasket.

7. Chọn sai kiểu gioăng: ring gasket và full face gasket

Với mặt bích, có nơi cần gioăng vòng nằm trong vùng bulong, có nơi cần gioăng full face có lỗ bulong. Nếu chọn sai kiểu, gioăng có thể lệch tâm, không định vị tốt hoặc không phủ đúng vùng làm kín.

Cách xử lý: khi đặt hàng cần nói rõ gioăng dạng ring gasket, I.B.C. gasket hay full face gasket. Nếu không chắc, hãy gửi hình mặt bích hoặc mẫu gioăng cũ cho Sealtech Vietnam kiểm tra.

Dấu hiệu nhận biết gioăng EPDM cần thay mới

• Xuất hiện nước hoặc môi chất rò quanh mặt bích.
• Gioăng bị phồng, mềm, nhão sau khi tiếp xúc dầu hoặc hóa chất.
• Gioăng bị chai cứng, nứt, mất đàn hồi.
• Gioăng bị ép lòi ra ngoài mép mặt bích.
• Gioăng bị rách tại lỗ bulong hoặc bị cắt mép.
• Tháo ra thấy bề mặt gioăng hằn sâu, biến dạng nặng.
• Siết lại bulong nhưng vẫn không hết rò.

So sánh EPDM với NBR, Silicone và Viton

Cách chọn EPDM Gasket đúng cho hệ thống

Khi chọn gioăng EPDM, nên kiểm tra kỹ điều kiện làm việc thay vì chỉ chọn theo kích thước. Một gioăng đúng kích thước nhưng sai vật liệu vẫn có thể hư rất nhanh.

• Môi chất: là nước sạch, nước thải, nước nóng, khí hay hóa chất nhẹ?
• Có dầu không? nếu có dầu, cần cân nhắc vật liệu khác thay EPDM.
• Nhiệt độ: nhiệt độ làm việc liên tục và nhiệt độ cao nhất là bao nhiêu?
• Áp suất: hệ thống áp thấp, áp trung bình hay có xung áp?
• Kiểu mặt bích: cần ring gasket hay full face gasket?
• Tiêu chuẩn mặt bích: JIS, DIN, ASME/ANSI hay theo bản vẽ?
• Độ dày: 1.5mm, 2mm, 3mm, 5mm hoặc theo mẫu cũ?
• Bề mặt lắp: mặt bích mới, cũ, bị rỗ, bị xước hay đã cong vênh?

Hướng dẫn lắp EPDM Gasket để hạn chế rò rỉ

1. Tháo bỏ hoàn toàn gioăng cũ, không để sót mảnh vụn trên mặt bích.
2. Làm sạch bề mặt lắp, lau dầu mỡ, rỉ sét và cặn bẩn.
3. Kiểm tra mặt bích có bị xước sâu, rỗ hoặc cong không.
4. Đặt gioăng đúng tâm, không kéo giãn, không để gioăng bị xoắn.
5. Với full face gasket, kiểm tra lỗ bulong khớp trước khi siết.
6. Siết bulong theo thứ tự chéo, tăng lực từ từ qua nhiều vòng.
7. Không siết quá lực làm gioăng bị ép lòi hoặc rách mép.
8. Sau khi thử áp, kiểm tra lại quanh mặt bích để phát hiện rò sớm.

Các dạng EPDM Gasket Sealtech Vietnam có thể gia công

• Gioăng EPDM dạng ring gasket.
• Gioăng EPDM full face có lỗ bulong.
• Gioăng EPDM dạng tấm cắt theo kích thước yêu cầu.
• Gioăng EPDM hình chữ nhật, oval, vuông, tròn hoặc biên dạng đặc biệt.
• Gioăng EPDM theo tiêu chuẩn JIS, DIN, ASME/ANSI.
• Gioăng EPDM theo mẫu cũ, bản vẽ kỹ thuật hoặc kích thước thực tế.

Câu hỏi thường gặp khi EPDM Gasket bị lỗi

EPDM gasket bị phồng là do đâu?

Thường do dùng EPDM trong môi trường có dầu, nhiên liệu hoặc dung môi không phù hợp. EPDM không phải vật liệu tốt cho dầu khoáng, vì vậy cần đổi sang NBR, FKM/Viton hoặc vật liệu khác phù hợp hơn.

EPDM gasket có chịu nước nóng không?

EPDM phù hợp với nước nóng trong nhiều ứng dụng, nhưng cần kiểm tra nhiệt độ làm việc liên tục, áp suất và loại EPDM sử dụng. Nếu nhiệt độ quá cao hoặc có hơi nóng liên tục, nên hỏi tư vấn kỹ thuật trước khi đặt hàng.

EPDM gasket có dùng ngoài trời được không?

Có. EPDM có khả năng chịu thời tiết, ozone và tia UV tốt hơn nhiều loại cao su thông dụng, nên thường được dùng cho vị trí ngoài trời.

EPDM gasket có chịu dầu không?

EPDM thường không phù hợp với dầu khoáng, dầu máy, dầu thủy lực, xăng hoặc nhiên liệu. Nếu hệ thống có dầu, nên chọn NBR hoặc Viton/FKM tùy nhiệt độ và môi chất.

Gioăng EPDM bị rò dù mới thay là do đâu?

Có thể do mặt bích chưa vệ sinh sạch, siết bulong không đều, chọn sai độ dày, mặt bích bị rỗ hoặc chọn sai kiểu gioăng so với mặt bích. Cần kiểm tra lại cả gioăng và bề mặt lắp.

Sealtech Vietnam cung cấp EPDM Gasket theo yêu cầu

Sealtech Vietnam cung cấp và gia công EPDM Gasket theo tiêu chuẩn mặt bích, mẫu thực tế hoặc bản vẽ kỹ thuật. Chúng tôi hỗ trợ khách hàng chọn đúng độ dày, độ cứng, kiểu gioăng và vật liệu phù hợp với hệ thống nước, nước nóng, HVAC, xử lý nước, ngoài trời và các ứng dụng công nghiệp liên quan.

Với các lỗi thường gặp như gioăng EPDM bị rò rỉ, bị phồng, bị chai cứng, bị nứt, bị ép lòi hoặc không biết có dùng được cho môi trường đang vận hành hay không, khách hàng có thể gửi hình ảnh mặt bích, mẫu gioăng cũ, môi chất, nhiệt độ và áp suất để Sealtech Vietnam tư vấn phương án thay thế phù hợp.

Mua EPDM Gasket tại Sealtech Vietnam

Nếu Quý khách cần gioăng EPDM cho hệ thống nước, nước nóng, xử lý nước, HVAC, ngoài trời, mặt bích, van, bơm hoặc gia công theo bản vẽ riêng, vui lòng liên hệ Sealtech Vietnam để được tư vấn nhanh về vật liệu, độ dày, kích thước và thời gian giao hàng.

Sản phẩm liên quan và internal link tham khảo

• Gasket công nghiệp – tổng hợp các dòng gioăng làm kín cho mặt bích, van, bơm và thiết bị công nghiệp.
• Rubber gasket – gioăng cao su dùng cho nước, khí, dầu nhẹ và môi trường công nghiệp thông dụng.
• Silicone gasket – gioăng silicone mềm, sạch, phù hợp thực phẩm, dược phẩm và thiết bị cần độ đàn hồi tốt.
• Viton gasket / FKM – gioăng chịu dầu, chịu nhiệt và kháng hóa chất tốt hơn trong môi trường khắc nghiệt.
• PTFE gasket – gioăng PTFE kháng hóa chất, phù hợp axit, kiềm và dung môi.
• Compressed Non-Asbestos Fiber gasket – gioăng không amiăng dùng phổ biến cho mặt bích công nghiệp.
• Expanded Graphite Gasket – gioăng graphite cho hơi nóng, dầu nóng và nhiệt độ cao.
• Gasket Cutter – dụng cụ cắt gioăng hỗ trợ gia công gasket theo kích thước thực tế.